Dış Ticaret Verileri Kamuoyuyla Paylaşıldı
Ticaret Bakanı Ömer Bolat, temmuz ayına ilişkin dış ticaret istatistiklerini Türkiye İhracatçılar Meclisi (TİM) Dış Ticaret Kompleksi'nde düzenlenen bir toplantıyla duyurdu. Bakan Bolat, küresel ekonomide korumacılık eğilimlerinin arttığına, jeopolitik risklerin ve savaşların devam ettiğine dikkat çekerek, enerji ve ham madde fiyatlarındaki yükselişin ticaret hacmini olumsuz etkilediğini ifade etti. Ateşkesin enerji fiyatlarında kısmi bir rahatlama sağladığını, ancak temmuz ayında gerilimlerin yeniden tırmandığını sözlerine ekledi.
Enflasyon Beklentilerin Altında Gerçekleşti
Bolat, temmuz ayında enflasyonun beklentilerin altında kaldığını bildirdi. Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE) aylık bazda yüzde 1,78, yıllık bazda ise yüzde 31,75 olarak kaydedildi. Geçen yılın aynı ayında aylık artış yüzde 2,06 iken, bu yıl daha olumlu bir tablo ortaya çıktı. İşsizlik oranı yüzde 7,6 ile 2005 yılından bu yana en düşük seviyesine gerilerken, istihdam edilen kişi sayısı 32 milyon 733 bine ulaştı.
Temmuzda Üç İhracat Rekoru Kırıldı
Ticaret Bakanı, temmuz ayında ihracatın yüzde 2,9 artarak 25 milyar 600 milyon dolara ulaştığını ve bunun tarihin en yüksek temmuz ihracatı olduğunu açıkladı. Bu rakam, aynı zamanda tüm zamanların en yüksek ikinci aylık ihracatı olarak da kayıtlara geçti. Yıllıklandırılmış ihracat 278,6 milyar dolarla yeni bir rekora imza atarken, hizmet ihracatı da dahil edildiğinde toplam 401,1 milyar dolara ulaştı. Mal ihracatındaki artış ise 712 milyon dolar olarak gerçekleşti.
Dış Ticaret Açığı 7,3 Milyar Dolar Oldu
Temmuzda ithalat yüzde 5,2 artışla 32 milyar 989 milyon dolar olurken, dış ticaret açığı 7,3 milyar dolar olarak hesaplandı. Yılın ilk yedi ayında ihracat yıllık bazda yüzde 3,4 artışla 161 milyar 601 milyon dolara, ithalat ise yüzde 4,7 artışla 222 milyar 109 milyon dolara yükseldi. Bu dönemde dış ticaret açığı yüzde 8,2 artarak 60,5 milyar dolar oldu.
Takvim ve Parite Etkisi Değerlendirildi
Bolat, yedi aylık dönemde avro/dolar paritesinin ihracatçılar aleyhine hareket ettiğini, takvim etkisinin ise lehte olduğunu belirtti. Net etkinin 200 milyon dolar lehe olduğunu söyleyen Bolat, son bir yılda dış ticaret açığının yalnızca 4,4 milyar dolar artarak kontrol altında kaldığını ifade etti.
Ülke Bazında İhracatta Öne Çıkanlar
Ocak-temmuz döneminde ihracatın en çok arttığı ülkeler arasında ABD'ye 759 milyon dolarlık artışla yüzde 8,1, Çin'e 633 milyon dolarla yüzde 35, İtalya'ya 607 milyon dolarla yüzde 118, Mısır'a 522 milyon dolarla yüzde 23 ve Ukrayna'ya 465 milyon dolarla yüzde 21 artış yer aldı. Azalış gösteren ülkelerde ise Birleşik Arap Emirlikleri'nden yaklaşık 1 milyar dolarlık, Yunanistan'dan 925 milyon dolarlık, Irak'tan 515 milyon dolarlık ve İngiltere'den yaklaşık yarım milyar dolarlık düşüş görüldü. Körfez bölgesine yapılan ihracat yüzde 9,3 azaldı.
Sektörel İhracat Artışları
İhracatın en çok arttığı sektörler arasında elektrikli makine ve cihazlarda 1,3 milyar dolar, gemide yaklaşık 1 milyar dolar, meyvede 801 milyon dolar, savunma sanayisinde 800 milyon dolar ve plastikte 753 milyon dolarlık artış kaydedildi. Altın, gümüş ve mücevheratta ise 1,2 milyar dolarlık azalış yaşandı. Tarım ihracatı yüzde 3, sanayi ürünleri yüzde 2,4, madencilik yüzde 20,1 artarken, orta-yüksek ve yüksek teknolojili ürünlerin ihracat içindeki payı yüzde 44'e yükseldi.
İthalatta Öne Çıkan Kalemler
İthalatta en fazla artış mineral yakıtlarda 2,7 milyar dolar, elektrikli makinede 2,1 milyar dolar, bakırda 1,3 milyar dolar, kazan ve makinelerde 1,1 milyar dolar ve eczacılık ürünlerinde yaklaşık 1 milyar dolar oldu. Ülke bazında Çin'den ithalat 2,8 milyar dolar, ABD'den 1,5 milyar dolar arttı. AB'den ithalat ise yüzde 2,8 azaldı. Motorlu kara taşıtları ithalatı 3,3 milyar dolar, altın-gümüş-mücevherat ithalatı 2,1 milyar dolar düştü.
İhracatta Rekorların Süreceği Vurgulandı
Bolat, yılın ikinci yarısında ihracatın hız kazandığını ve rekorların devam edeceğini vurguladı. Irak ile imzalanan boru hattı anlaşmasına değinen Bolat, iki ülke arasındaki ticaretin artacağını belirtti. Ayrıca İspanya ve Polonya ile ticaret bakanları düzeyinde kritik görüşmeler yapacaklarını açıkladı.
Döviz Dönüşüm Desteği Uzatıldı
Ticaret Bakanı, Merkez Bankasının döviz dönüşüm desteğinde temel oranı 6 ay daha yüzde 3 olarak uygulayacağını, ihracat bedeli satış yükümlülüğünün ise 31 Ocak 2027'ye kadar yüzde 35 olarak uzatıldığını açıkladı. Destekten daha fazla firmanın faydalanması için yeni bir çalışma yapılacağını ve uygulama tebliğinin 1 Ekim'de açıklanacağını söyledi.
Ankara, Ticaret Bakanlığı